Κοινοποίηση των διατάξεων του άρθρου 95 του Ν.4387/2016 που αφορούν θέματα παραγραφής αξιώσεων του ΕΦΚΑ από μη καταβληθείσες ασφαλιστικές εισφορές

Εγκύκλιος ΕΦΚΑ:  39/19.10.2017

Σας κοινοποιούμε τις διατάξεις του άρθρου 95 του Ν.4387/2016 (ΦΕΚ 85/Α’/12.5.2016) με τίτλο «Παραγραφή αξιώσεων Ε.Φ.Κ.Α. - Αναλογική Εφαρμογή διατάξεων - Εξουσιοδοτικές διατάξεις», όπως τροποποιήθηκε και ισχύει με την παράγραφο 2 του άρθρου 29 του Ν.4445/2016 (ΦΕΚ 236/Α’/19.12.2016) και σας παρέχουμε τις ακόλουθες οδηγίες για την εφαρμογή τους:

ΚΟΙΝΟΠΟΙΟΥΜΕΝΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Με τις κοινοποιούμενες διατάξεις ορίζονται τα ακόλουθα:
«Από την έναρξη ισχύος του παρόντος, οι απαιτήσεις των Φορέων Κοινωνικής Ασφάλισης που εντάσσονται στον Ε.Φ.Κ.Α. από μη καταβληθείσες ασφαλιστικές εισφορές υπόκεινται σε εικοσαετή παραγραφή, που αρχίζει από την πρώτη μέρα του επόμενου έτους εντός του οποίου παρασχέθηκε η ασφαλιστέα εργασία ή υπηρεσία. Η ρύθμιση αυτή δεν εφαρμόζεται στις ήδη παραγεγραμμένες, κατά τις ισχύουσες, κατά την έναρξη του παρόντος διατάξεις, απαιτήσεις. Η παραγραφή των απαιτήσεων που έχουν γεννηθεί έως την έναρξη ισχύος της παρούσας διάταξης αλλά δεν έχουν υποπέσει σε παραγραφή κατά την έννοια του προηγούμενου εδαφίου, ορίζεται εικοσαετής και άρχεται από την πρώτη μέρα του επόμενου έτους εντός του οποίου παρασχέθηκε η ασφαλιστέα εργασία ή υπηρεσία.»

ΠΑΡΑΓΡΑΦΗ ΧΡΗΜΑΤΙΚΏΝ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ
ΕΝΤΑΣΣΟΜΕΝΩΝ ΣΤΟΝ ΕΦΚΑ ΦΟΡΕΩΝ

1. ΠΑΡΑΓΡΑΦΗ ΧΡΗΜΑΤΙΚΏΝ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ

1.1. ΠΡΟΪΣΧΥΟΝ ΚΑΘΕΣΤΩΣ
- Άρθρο 27 παρ. 7 του Α.Ν.1846/51
- Άρθρο 44 παρ. 2 του Ν.Δ.2698/53
- Άρθρο 2 παρ. 8 του Ν.2556/97 (ΦΕΚ 270/Α’/24.12.1997)
- Άρθρο 15 παρ. 2 του Ν. 2972/01 (ΦΕΚ 291/Α’/27.12.2001)
Σύμφωνα με τις προαναφερόμενες διατάξεις, το δικαίωμα του ΙΚΑ:
1.1.Α. «Για βεβαίωση σε ευρεία έννοιαόλων των χρηματικών απαιτήσεών του, καθώς και των απαιτήσεων των φορέων, κλάδων ή λογαριασμών των οργανισμών κοινωνικής πολιτικής των οποίων τις εισφορές συνεισπράττει το Ι.Κ.Α., υπόκειται σε δεκαετή παραγραφήη οποία αρχίζει από την πρώτη ημέρα του επόμενου έτους από εκείνο εντός του οποίου παρασχέθηκε η ασφαλιστέα εργασία ή υπηρεσία».
1.1.Β. «Προς είσπραξη όλων των χρηματικών απαιτήσεών του(από ληξιπρόθεσμες ασφαλιστικές εισφορές, πρόσθετα τέλη, προσαυξήσεις, πρόστιμα, τόκους, δικαστικά έξοδα, έξοδα διοικητικής εκτέλεσης και αχρεωστήτως ληφθείσες παροχές), καθώς και των απαιτήσεων των φορέων, κλάδων ή λογαριασμών των οργανισμών κοινωνικής πολιτικής των οποίων τις εισφορές συνεισπράττει το Ι.Κ.Α., παραγράφεται μετά δεκαετία από τη λήξη του οικονομικού έτους εντός του οποίου βεβαιώθηκε υπό στενή έννοια (ταμειακά)».

1.2. ΙΣΧΥΟΝ ΚΑΘΕΣΤΩΣ
Με τις κοινοποιούμενες διατάξεις, τροποποιείται ο χρόνος παραγραφής των απαιτήσεων από μη καταβληθείσες ασφαλιστικές εισφορές.
Ειδικότερα για την παραγραφή των απαιτήσεων από μη καταβληθείσες ασφαλιστικές εισφορές ισχύουν τα εξής:
1.2.Α. Οι κάθε είδους χρηματικές απαιτήσεις του ΕΦΚΑ, καθώς και των οργανισμών, ταμείων και λογαριασμών των οποίων οι εισφορές συνεισπράττονται από τον ΕΦΚΑ και που προέρχονται από ασφαλιστικές εισφορές αλλά και αναλογούντα οίκοθεν πρόσθετα τέλη, προσαυξήσεις, αυτοτελή πρόσθετα τέλη, παραγράφονται μετά εικοσαετία, η οποία αρχίζει από την πρώτη ημέρα του επόμενου έτους από εκείνο μέσα στο οποίο παρασχέθηκε η ασφαλιστέα εργασία ή υπηρεσία.
Συνεπώς, η δυνατότητα των αρμοδίων ελεγκτικών οργάνων να βεβαιώνουν υπό την ευρεία έννοια, δηλαδή να συντάσσουν νόμιμους τίτλους (ΠΕΕ, ΠΕΠΤ, κ.λπ.), ισχύει για είκοσι χρόνια από την πρώτη ημέρα του επόμενου έτους από εκείνο εντός του οποίου παρασχέθηκε ασφαλιστέα εργασία ή υπηρεσία.

Παραδείγματα:
1. Μη καταβληθείσες ασφαλιστικές εισφορές μισθολογικών περιόδων απασχόλησης από 1.1.2005 έως 31.12.2005. Το δικαίωμα του ΕΦΚΑ για σύνταξη καταλογιστικών πράξεων ίσχυε μέχρι και 31.12.2015 και παρεγράφη 1.1.2016 (σύμφωνα με το προϊσχύον καθεστώς στο τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ).
2. Μη καταβληθείσες ασφαλιστικές εισφορές μισθολογικών περιόδων απασχόλησης από 1.1.2006 έως 31.12.2006. Το δικαίωμα του ΕΦΚΑ για σύνταξη καταλογιστικών πράξεων (ΠΕΕ, ΠΕΠΤ, κ.λπ.) ισχύει μέχρι και 31.12.2026 (σύμφωνα με το ισχύον καθεστώς).
3. Μη καταβληθείσες ασφαλιστικές εισφορές μισθολογικών περιόδων απασχόλησης από 1.1.2011 έως 31.12.2011. Το δικαίωμα του ΕΦΚΑ για σύνταξη καταλογιστικών πράξεων (ΠΕΕ, ΠΕΠΤ, κ.λπ.) ισχύει μέχρι και 31.12.2031 (σύμφωνα με το ισχύον καθεστώς).

1.2.Β. Η παραγραφή των κάθε είδους χρηματικών απαιτήσεων του ΕΦΚΑ, καθώς και των οργανισμών, ταμείων και λογαριασμών των οποίων οι εισφορές συνεισπράττονται από τον ΕΦΚΑ και που έχουν δημιουργηθεί έως την έναρξη ισχύος του παρόντος άρθρου, αλλά δεν έχουν υποπέσει για οποιοδήποτε λόγο σε παραγραφή (αναστολή, διακοπή), ορίζεται εικοσαετής και αρχίζει από την πρώτη ημέρα του επόμενου έτους από εκείνο μέσα στο οποίο παρασχέθηκε η ασφαλιστέα εργασία ή υπηρεσία.

Παραδείγματα:
1. Στις 22.12.2005, βεβαιώθηκε υπό στενή έννοια «ταμειακά», ΠΕΕ που συντάχθηκε στις 4.12.2005, μισθολογικών περιόδων απασχόλησης 1.1.2005 έως 30.9.2005. Το δικαίωμα του ΕΦΚΑ για είσπραξη της οφειλής παρεγράφη στις 31.12.2015. (σύμφωνα με το προϊσχύον καθεστώς στο τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ).
2. Στις 22.12.2006, βεβαιώθηκε υπό στενή έννοια «ταμειακά», ΠΕΕ που συντάχθηκε στις 4.12.2006, μισθολογικών περιόδων απασχόλησης 1.1.2006 έως 31.10.2006. Το δικαίωμα του ΕΦΚΑ για είσπραξη της οφειλής παραγράφεται στις 31.12.2026. (σύμφωνα με το ισχύον καθεστώς).
3. Στις 20.5.1999, βεβαιώθηκε υπό στενή έννοια «ταμειακά», Π.Ε.Ε. που συντάχθηκε στις 20.3.1999, μισθολογικών περιόδων απασχόλησης .1.1.1995 – 31.12.1996. Η τελευταία διακοπή της παραγραφής πραγματοποιήθηκε στις 31.12.2009. Το δικαίωμα του ΕΦΚΑ για είσπραξη της οφειλής εκτείνεται έως 31.12.2029 (σύμφωνα με το ισχύον καθεστώς).

2. ΠΑΡΑΓΡΑΦΗ ΧΡΗΜΑΤΙΚΏΝ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ
ΛΟΙΠΩΝ ΕΝΤΑΣΣΟΜΕΝΩΝ ΣΤΟΝ ΕΦΚΑ ΦΟΡΕΩΝ (πλην τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ)

2.1. ΠΡΟΪΣΧΥΟΝ ΚΑΘΕΣΤΩΣ
Για την παραγραφή των χρηματικών απαιτήσεων από μη καταβληθείσες ασφαλιστικές εισφορές των φορέων, τομέων και κλάδων που εντάχθηκαν στον ΕΦΚΑ, εφαρμόζονταν ειδικές καταστατικές διατάξεις.
Σε Φορείς Κοινωνικής Ασφάλισης που δεν υπήρχαν ειδικές καταστατικές διατάξεις, εφαρμόζονταν τα οριζόμενα στο άρθρο 249 του Αστικού Κώδικα, περί εικοσαετούς παραγραφής.
2.2. ΙΣΧΥΟΝ ΚΑΘΕΣΤΩΣ
Από την έναρξη λειτουργίας του ΕΦΚΑ (1.1.2017), για όλους τους εντασσόμενους σε αυτόν φορείς, τομείς και κλάδους, οι χρηματικές απαιτήσεις από μη καταβληθείσες ασφαλιστικές εισφορές, υπόκεινται σε εικοσαετή παραγραφή που αρχίζει από την πρώτη μέρα του επόμενου έτους εντός του οποίου παρασχέθηκε ασφαλιστέα εργασία ή υπηρεσία.

3. ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΕΦΚΑ ΚΑΤΑ ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΥ
Με τις κοινοποιούμενες διατάξεις, δεν μεταβάλλεται ο χρόνος παραγραφής των απαιτήσεων του ΕΦΚΑ κατά του Δημοσίου -τόσο για τη βεβαίωση όσο και για την είσπραξη- ο οποίος παραμένει πέντε έτη, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 90 του Ν.2362/1995.
Συγκεκριμένα το δικαίωμα του ΕΦΚΑ:
- Για τη βεβαίωση σε ευρεία έννοια των χρηματικών απαιτήσεων κατά του Δημοσίου, παραγράφεται μετά πενταετία η οποία αρχίζει από την πρώτη ημέρα του επόμενου έτους από εκείνο εντός του οποίου παρασχέθηκε ασφαλιστέα εργασία ή υπηρεσία.
- Για την είσπραξη των απαιτήσεών του κατά του Δημοσίου παραγράφεται μετά πενταετία από τη λήξη του οικονομικού έτους εντός του οποίου βεβαιώθηκαν υπό στενή έννοια, δηλ. ταμειακά.
Επισημαίνεται ότι, οι ετήσιες εκτυπώσεις των παραγραφόμενων οφειλών του Δημοσίου, θα αποστέλλονται πλέον στην Κεντρική Υπηρεσία του ΚΕΑΟ, για τις απαραίτητες ενέργειες «διακοπής» αυτών.

4. ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΕΙΣ - ΥΠΕΝΘΥΜΙΣΕΙΣ
4.1. Οι κοινοποιούμενες με την παρούσα διατάξεις δεν εφαρμόζονται στις ήδη παραγεγραμμένες απαιτήσεις κατά την έναρξη ισχύος της εφαρμογής του Νόμου, ήτοι από 12.5.2016.
4.2. Το δικαίωμα του ΕΦΚΑ για τη βεβαίωση σε ευρεία έννοια των παντός είδους χρηματικών απαιτήσεών του, από αχρεωστήτως καταβληθείσες παροχές, υπόκειται σε εικοσαετή παραγραφή, σύμφωνα με τις διατάξεις της περ. 2 της Υποπαρ. ΙΑ.6 του άρθρου 1, Ν.4093/2012 (Εγκ. 80/2012 τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ).
4.3. Στο πεδίο εφαρμογής των κοινοποιούμενων διατάξεων, δεν εμπίπτουν οι χρηματικές απαιτήσεις του ΕΦΚΑ, από αχρεωστήτως καταβληθείσες παροχές, οι οποίες παραγράφονται μετά δεκαετία από τη λήξη του οικονομικού έτους μέσα στο οποίο βεβαιώθηκαν υπό στενή έννοια (ταμειακά), σύμφωνα με τις διατάξεις παρ. 2 του άρθρου 15, Ν.2972/2001 (ΦΕΚ 291/Α’/27.12.2001).
Κατόπιν των ανωτέρω, εφιστούμε την προσοχή στις αρμόδιες Υπηρεσίες Εσόδων των Υποκ/των Μισθωτών ΕΦΚΑ, όπως μεριμνήσουν εγκαίρως για την αναζήτηση και τον καταλογισμό των χρηματικών απαιτήσεών του, που πρόκειται να υποπέσουν σε παραγραφή στις 31.12.2017.
Τέλος, σας γνωρίζουμε ότι για θέματα Αναστολής, Διακοπής και Συνεπειών Παραγραφής, θα ακολουθήσουν νεότερες οδηγίες από την Κεντρική Υπηρεσία του Κέντρου Είσπραξης Ασφαλιστικών Οφειλών (ΚΕΑΟ).

O ΔΙΟΙΚΗΤΗΣ ΕΦΚΑ
ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ Κ. ΜΠΑΚΑΛΕΞΗΣ